Συχνά η λέξη θλίψη συνδέετε με τον όρο κατάθλιψη. Μάλιστα η σύγχυση αυτή των λέξεων δεν αφορά απλώς ένα λεκτικό ολίσθημα αλλά φαίνεται πως καθημερινά, προβληματίζει όλο και περισσότερους ανθρώπους, αν η κατάθλιψη τους έχει χτυπήσει τη πόρτα και αν είναι πλέον παρούσα στη καθημερινότητα τους.

​

Σύμφωνα με το διαγνωστικό εγχειρίδιο της Αμερικανικής Ψυχολογικής Εταιρείας ( APA), η κατάθλιψη ως διαταραχή, ανήκει στην ευρύτερη οικογένεια των συναισθηματικών διαταραχών. Εν αντιθέσει η θλίψη είναι ένα καθημερινό συναίσθημα, που όλοι έχουμε βιώσει και θα βιώνουμε στην ευρεία παλέτα των συναισθημάτων μας. Αναλόγως δε, την ιδιοσυγκρασία του κάθε ατόμου και των πρότερων βιωμάτων του, κάποιοι ενδέχεται να είναι πιο ανθεκτικοί στη παρουσία δυσάρεστων συναισθημάτων.

​

Στην αντίπερα όχθη, η κατάθλιψη αφορά τη παρατεταμένη παρουσία συγκεκριμένων συμπτωμάτων τα οποία εκτός του ότι εμμένουν για περισσότερες από δεκαπέντε μέρες, αρχίζουν να έχουν αρνητική επίδραση σε διάφορους τομείς της καθημερινότητας. Οι εκφάνσεις της ζωής που επηρεάζονται συχνότερα, αφορούν την εργασία και την κοινωνική αλληλεπίδραση. Καθημερινές ασχολίες που μέχρι πρότινος φάνταζαν δεδομένη καθημερινή ρουτίνα, όπως η προετοιμασία γευμάτων ή το συμμάζεμα του νοικοκυριού, πλέον μπορεί να εκτελούνται με μεγάλη δυσκολία.

Κάποια άτομα συχνά, παραπονιούνται για συνεχή κόπωση κατά τη διάρκεια της μέρας, δυσκολία να σηκωθούν από το κρεβάτι ή για διακοπτόμενο ύπνο. Κατά τη προσέλευση τους στον ειδικό , μπορεί να αναφέρουν σωματικές ενοχλήσεις, όπως συχνές κεφαλαλγίες, πόνοι στο στήθος, στο στομάχι κ.α, οι οποίες έπειτα από διαγνωστικές εξετάσεις δεν μπορούν να αποδοθούν σε ιατρικό αίτιο.

​

Η απώλεια ενδιαφέροντος είναι σχεδόν πάντα παρούσα. Τα άτομα μιλούν για απώλεια του νοήματος, απώλεια των «χρωμάτων» της καθημερινότητας τους, που κάποτε φάνταζε αλλιώς.

​

Ως συνέχεια των παραπάνω είναι η σταδιακή απόσυρση από φίλους και οικογενειακό περιβάλλον. Οι σκέψεις, ότι μπορεί να ταλαιπωρούν τον περίγυρο τους ή να τον απογοητεύουν, παίρνουν σιγά – σιγά τα ηνία των συναισθημάτων. Άλλες φορές πάλι, σκέψεις αδικίας αναδύονται και το άτομο γεμίζει παράπονο και θυμό.

Το αυστηρό πρόσωπο του ψυχισμού, κερδίζει ολοένα έδαφος και τείνει να απομονώνει το άτομο σε λάθη του παρελθόντος, παρασύροντας το έτσι σε αισθήματα ενοχής και σκέψεις αναξιότητας.

 

Από τα πιο δύσκολα κομμάτια της διαταραχής και αρκετά επίφοβο για τη ζωή του ατόμου, είναι η εμφάνιση σκέψεων που αφορούν το θάνατο του. Οι ιδέες αυτές μπορεί να κυμαίνονται σε ευχές θανάτου, όπως η σκέψη ότι θα ήταν καλύτερο να μην ξυπνήσει το πρωί, έως το να έχει βρει συγκεκριμένο τρόπο και πλάνο για να αφαιρέσει τη ζωή του. Σε αυτή τη περίπτωση, ο κίνδυνος είναι άμεσος και είναι πολύ σημαντική η έγκαιρη παρέμβαση.

​

Πότε, λοιπόν να ανησυχήσει κάποιος ότι μπορεί να έχει κατάθλιψη , είτε ο ίδιος, είτε κάποιο αγαπητό του πρόσωπο:

• Μειωμένη διάθεση ή ευερεθιστότητα

• Απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες

• Αϋπνία ή υπερυπνοία

• Κόπωση, δυσανάλογη των δραστηριοτήτων

• Σημαντική αύξηση ή μείωση του σωματικού βάρους, τον τελευταίο μήνα ( αλλαγή >5% του συνηθισμένου σωματικού βάρους)

• Δυσκολία συγκέντρωσης

• Σκέψεις θανάτου

 

Τα παραπάνω συμπτώματα θα πρέπει να έχουν διάρκεια πάνω από δεκαπέντε μέρες, να προκαλούν έντονη έκπτωση στη λειτουργικότητα του ατόμου και να μην εξηγούνται καλύτερα από κάποια άλλη αιτία, όπως απώλεια κάποιου οικείου.

​

Τι να κάνω, αν πιστεύω πως ίσως έχω κατάθλιψη;

​

Το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα, είναι η επίσκεψη σε κάποιον ειδικό, ώστε να γίνει αξιολόγηση των συμπτωμάτων. Ο ειδικός μέσα από τη διαγνωστική συζήτηση, θα διερευνήσει περαιτέρω τους προβληματισμούς του ατόμου και θα το καθοδηγήσει αναλόγως.

​

Ανησυχώ ότι κάποιος γνωστός μου, πάσχει από κατάθλιψη, τι μπορώ να κάνω;

Στη περίπτωση που ανησυχούμε για ένα αγαπημένο μας πρόσωπο, θα ήταν καλό να μοιραστούμε τις σκέψεις και την ανησυχία μας με το ίδιο το άτομο. Η προτροπή για παραπομπή σε ειδικό, μπορεί να φανεί σωτήρια, αλλά το πιο σημαντικό είναι να παραμένουμε κοντά στο άτομο, να είμαστε διαθέσιμοι να το ακούσουμε, να το καταλάβουμε, να μην επικρίνουμε και να σεβόμαστε τις ανάγκες του.

​

Ως προς τη θεραπεία της κατάθλιψης, η ψυχοθεραπεία είναι η μοναδική θεραπευτική λύση. Πάραυτα σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να χρειάζεται η χορήγηση  φαρμακευτικής αγωγής από ψυχίατρο, ώστε να μπορέσει το άτομο να βρίσκεται σε ένα ικανοποιητικό και ασφαλές επίπεδο λειτουργικότητας.